Ateny są jednym z tych miejsc, które jak się powszechnie twierdzi – „należy” zwiedzić. Trudno się z taką opinią nie zgodzić. Ateny to historia, kolebka europejskiej cywilizacji, miejsce kojarzone przede wszystkim ze starożytną Grecją. Historia Aten rzeczywiście jest imponująca, wystarczy tylko wspomnieć kiedy się zaczęła, a było to już w drugim tysiącleciu przed naszą erą, na wzgórzu Akropol istniał już wtedy warowny zamek, który stał się zalążkiem przyszłego miasta. Ateny, o czym często się zapomina – to nie tylko historia starożytna. Miasto przechodziło różne okresy – wielkiego rozkwitu, ale również upadku, zapomnienia, aby znów się odradzać… Wszystko to zarysowuje się również na obliczu współczesnych Aten, turystów odwiedzających to miasto może zadziwić jego różnorodność, także architektoniczna, która dla jednych jest ciekawa i inspirująca, na tyle, że z chęcią do Aten powracają, dla innych może się jednak okazać wręcz przeciwnie – mało pociągająca. Niektórzy twierdzą, że stolica Grecji niekoniecznie jest najatrakcyjniejszym miejscem w kraju…ale trudno sobie wyobrazić poznawanie Grecji bez Aten, chyba, że nie jest to pierwsza nasza wyprawa do tego kraju.

A jeśli już wybierzemy się do Aten szczególnie przyciągnie nas to, co w tym mieście najcenniejsze – dla osób, które rozkochane są w historii to co zobaczą zwiedzając Akropol z pewnością będzie niezapomnianym przeżyciem. Ruiny Partenonu, Propyleje, Erechtejon, portyki, fryzy, kariatydy – wszystko to, co znamy z podręczników historii znajdziemy na Akropolu i co w małej już, pozostałej do naszych czasów części jest świadectwem wielkości Aten za czasów Peryklesa, który rozpoczął dzieło odbudowy Akropolu po zniszczeniach spowodowanych przez najazd Persów w 480 r. p.n.e.

Niestety tylko możemy sobie wyobrazić jakie wrażenie musiał robić wielki, wykonany ze złota i kości słoniowej posąg patronki miasta – Ateny Partenos dłuta najwybitniejszego rzeźbiarza starożytnej Grecji, Fidiasza, znajdował się on wewnątrz Partenonu wzniesionego w latach  447 p.n.e.-432 p.n.e. Dziś w Muzeum Akropolu znajdującym się na historycznym wzgórzu można zapoznać się z ekspozycją przedmiotów, które znaleziono podczas badań archeologicznych, które rozpoczęły się w 1834 roku. Zbiór stale jest powiększany. U podnóża Akropolu rozciągała się największa w starożytnej Grecji agora – miejsce szczególne dla greckich polis, tu skupiało się całe życie miasta – znajdowały się tu gmachy użyteczności publicznej, świątynie, biblioteki i słynne, ateńskie stoa, czyli zadaszone kolumnady, które chroniły od słońca, wiatru i deszczu, tu wygłaszali swoje mowy np. słynni filozofowie. Obecnie największe wrażenie robi całkowicie zrekonstruowana stoa Attalosa – mieści się w niej muzeum. Uwagę na agorze zwraca również Hefajstejon (świątynia Hefajstosa) – kiedyś niepoprawnie zwana Tezejonem, zbudowana w porządku doryckim, podobnie jak Partenon, ale ustępująca mu w lekkości architektonicznego stylu i konstrukcji.

Niezwykłym i mniej uczęszczanym przez turystów miejscem – pamiątką czasów starożytnych jest Keramejkos – cmentarz, tchnący spokojem, do dziś zachowała się m.in. linia Długich Murów, których budowę zakończono za czasów Peryklesa, przez cmentarz biegła też Święta Droga, którą poruszały się procesje oraz Pompejon – budynek, w którym przygotowywano wielkie procesje. Zachowały się jego ruiny. Część grobowców na cmentarzu udało się zrekonstruować. W odkopanych grobowcach odnaleziono wiele cennych przedmiotów, które dziś prezentowane są w Muzeum Oberlaendera.

W Atenach znajdziemy również pozostałości po czasach rzymskich. Do naszych czasów zachowały się m.in. ruiny Świątyni Zeusa Olimpijskiego, której budowa rozpoczęła się w VI w. p.n.e. za czasów Pizystrata, a zakończyła dopiero w roku 131 n.e. za panowania rzymskiego cesarza Hadriana. Do dziś potężne kolumny świątyni robią duże wrażenie. Z ponad 100 kolumn pozostało zaledwie 15. Niedaleko ruin świątyni wzniesiono również za czasów Hadriana i na jego polecenie Łuk (Hadriana).

 Inną pozostałością czasów rzymskich jest rzymskie Forum zbudowane za czasów Juliusza Cezara i Oktawiana Augusta – obecnie uwagę zwiedzających skupia na sobie przede wszystkim ośmiokątna Wieża Wiatrów, która była używana jako zegar miejski. Zbudowano ją w I w. p.n.e. Poznawanie bogatej, starożytnej historii nie byłoby pełne, gdybyśmy nie odwiedzili Narodowego Muzeum Archeologicznego, które uważane jest za jedno z najważniejszych muzeów na świecie, jak nietrudno się domyślić prezentuje bogatą kolekcję eksponatów z czasów najdawniejszych: prehistorycznych, helleńskich, skarbów materialnej kultury mykeńskiej, czy minojskiej. Jedno jest pewne – kolekcja jest ogromna, z pewnością nie wystarczy nawet kilka godzin, aby zapoznać się z nią nawet pobieżnie.

Ateny to nie tylko starożytność – miejmy na uwadze, że Grecy to w zdecydowanej większości wyznawcy prawosławia. W Atenach znaleźć można również wiele zabytków reprezentujących styl bizantyjski. Dość niezwykłe wrażenie robi np. Kościół Panagia Kapnikarea, jeden z najstarszych w Atenach, powstały prawdopodobnie w XI w. Rozbudowywany był jeszcze w wieku XII, z tego okresu pochodzi np. charakterystyczny portyk z kolumnami. Kościół przechodził różne koleje losu, gościł w swoich wnętrzach -  w wieku XIX Bibliotekę Narodową. Kolejne rekonstrukcje przeprowadzano w wieku XX, w tym, powstała wówczas również wieńcząca kościół kopuła. Dlaczego Kapnikarea robi wrażenie? Nie jest świątynią monumentalną, jej bryła jest raczej „skupiona”…

Otóż, właśnie przyglądając się kościołowi z zewnątrz zauważymy to, co jest charakterystyczne dla współczesnych Aten, co jednym się podoba, innym wręcz przeciwnie – zabytki w otoczeniu niekoniecznie najpiękniejszych współczesnych budynków, typowych dla dużego miasta…Tak jest w wielu dzielnicach greckiej stolicy. Rozbudowywała się ona intensywnie po II wojnie światowej, w związku z tym wybudowano wiele tanich budynków, które nie mogą zachwycać, tworząc takie architektoniczne „plany”, w których „eksponowane” są budynki, dla których turyści tak licznie odwiedzają to miasto. Dla wielu z nich ta różnorodność, dynamika miasta nie jest jednak niczym negatywnym. Tym bardziej, że w Atenach można również odpocząć.

Doskonała jest również tutejsza kuchnia. Jedną z popularniejszych dzielnic jest Pláka, w której to właśnie między innymi zabytkami sztuki bizantyjskiej znajduje się Kapnikarea. To ciekawe miejsce, oprócz bizantyjskich kościołów podziwiać tu można również średniowieczne i XIX-wieczne budynki, co w Atenach nie jest takie częste. Pomiędzy szerokimi, betonowymi ulicami znaleźć można również małe, kręte uliczki pamiętające jeszcze wiek XIX, Pláka to urocza dzielnica, która zachęca do spacerów, turystów do środka zapraszają restauracje, kafejki, ale również muzea, takie jak np. Muzeum Greckiej Sztuki Ludowej.

Inną znaną ateńską dzielnicą, którą często odwiedzają turyści jest Kolonáki, atrakcyjna nie tylko dlatego, że jest to dzielnica ekskluzywna, pełna drogich sklepów i lokali, ale przede wszystkim ze względu na swoje położenie, wokół stoków Likavitós, z których rozpościera się wspaniała panorama miasta. Zarówno w Kolonáki, jak i w biedniejszej, ale mającej swój klimat dzielnicy Pláka jest coraz bardziej atrakcyjnie dla turystów – zdecydowano się, również w ramach walki z zanieczyszczeniem powietrza (kiedyś smogi w Atenach były częstym zjawiskiem) na zamkniecie niektórych części tych dzielnic dla ruchu samochodowego, tym bardziej można się delektować długim spacerami.

Nieco znużonych miejskim gwarem i wielogodzinnym zwiedzaniem turystów zapraszają Ogrody Narodowe – jedno z ulubionych miejsc spacerowych i wypoczynkowych w greckiej stolicy – gwarantujące spokojny odpoczynek wśród zieleni.

Zalet kuchni greckiej z pewnością nikomu nie trzeba szczególnie przedstawiać. W Atenach może nie zawsze jest tanio, ale oferta kulinarna jest bardzo ciekawa. Potrawy bazują na warzywach, oliwie i aromatycznych przyprawach, wyśmienite są również greckie wina, szczególnie samos, popularnym alkoholem jest również grecka „brandy” czyli metaxa, czy też anyżowa wódka ouzo. Przybyszów zachwycić może nawet zwykły chleb, który Grecy dodają do wielu potraw, wypieki są bardzo różnorodne. Kuchnia jest lekka, warto spróbować prawdziwych greckich tzatzików, serów, bogatą ofertę znajdą również amatorzy owoców morza. Ateny można przemierzać szlakiem „kulinarnym” – większych i mniejszych restauracji, pubów, kawiarni jest tu naprawdę wiele.

Stolica Grecji może zaskoczyć, z pewnością nie jest to miasto typowo „folderowe”, a więc – trudno tu również o nudę, ale czasem trzeba wykazać się odrobiną cierpliwości i motywacji, by zobaczyć to „coś”, co wielu nakazuje tu powracać.